Lig je soms lang wakker voor je in slaap valt? Of merk je dat je slaapritme helemaal overhoop ligt na een reis of een periode van onregelmatige uren? Dan heb je misschien al eens aan melatonine gedacht.
Melatonine wordt vaak geassocieerd met beter slapen, maar wat doet dit hormoon precies? Wanneer kan het helpen en wanneer is het minder aangewezen? We zetten de belangrijkste feiten en fabels op een rij.
Wat is melatonine?
Melatonine is een hormoon dat je lichaam van nature aanmaakt. De productie ervan wordt geregeld door je biologische klok en neemt doorgaans toe wanneer het donker wordt. Zo krijgt je lichaam het signaal dat het tijd is om zich voor te bereiden op de nacht.
Licht, vooral blauw licht van schermen, kan de natuurlijke aanmaak van melatonine beïnvloeden. Daarom kan veel schermgebruik vlak voor het slapengaan je slaapritme verstoren.
Wanneer kan melatonine helpen?
Melatonine is geen klassiek slaapmiddel dat je simpelweg in slaap brengt. Het beïnvloedt vooral je biologische klok en het slaap-waakritme.
In bepaalde situaties kan melatonine nuttig zijn, bijvoorbeeld bij:
Jetlag: na een verre reis kan je biologische klok tijdelijk niet meer overeenstemmen met de plaatselijke tijd. Melatonine kan helpen om je slaapritme opnieuw af te stemmen.
Een verstoord slaapritme: bijvoorbeeld wanneer je op onregelmatige tijdstippen werkt of moeilijk een vast slaapritme vindt.
Moeilijk inslapen: bij bepaalde vormen van slaapproblemen kan melatonine helpen om de tijd die nodig is om in slaap te vallen te verkorten.
Het effect verschilt wel van persoon tot persoon en hangt onder andere af van de oorzaak van de slaapproblemen, het tijdstip van inname en de gebruikte dosering.
Feit of fabel: melatonine is een onschuldig slaapmiddel?
Fabel. Omdat melatonine van nature in je lichaam voorkomt, denken sommige mensen dat je het zonder meer kunt gebruiken. Toch is dat niet helemaal juist.
De juiste dosering en het tijdstip van inname zijn belangrijk. Te veel of op het verkeerde moment innemen betekent niet dat je beter slaapt. Bovendien kan melatonine bijwerkingen veroorzaken, zoals hoofdpijn, duizeligheid of slaperigheid overdag.
Ook kan het gebruik ervan niet voor iedereen geschikt zijn. Vraag daarom bij twijfel altijd advies aan je apotheker of arts.
Wat kan je zelf doen om beter te slapen?
Naast een eventueel aangepast gebruik van melatonine zijn goede slaapgewoonten minstens even belangrijk.
Enkele praktische tips:
Probeer elke dag rond hetzelfde tijdstip te gaan slapen en op te staan.
Vermijd fel licht en schermen vlak voor het slapengaan.
Zorg voor een rustige, donkere en voldoende koele slaapkamer.
Beperk cafeïne in de namiddag en avond.
Bouw voldoende ontspanning in voor je naar bed gaat.
Een regelmatig slaapritme helpt je biologische klok om zich beter te organiseren.
Twijfel je over het gebruik van melatonine?
Slaapproblemen kunnen verschillende oorzaken hebben. Soms speelt je biologische klok een rol, maar ook stress, medicatie, leefgewoonten of andere factoren kunnen je nachtrust beïnvloeden.
Melatonine is dus niet voor iedereen de juiste oplossing. Bij Apotheek Cannaert luisteren we graag naar je verhaal en bekijken we samen welk advies het best bij jouw situatie past.
Heb je vragen over melatonine of slaap? Kom gerust langs in één van onze apotheken. Ons team helpt je graag verder.
